Μεγάλο ενδιαφέρον παρατηρείται τα τελευταία χρόνια για φύτευση αμυγδαλιών, κυρίως σε Θεσσαλία και Βόρεια Ελλάδα. Στον ΑγροΤύπο μίλησε ο ιδιοκτήτης φυτωρίου από  την Πέλλα κ. Ευστάθιος Καλαϊτζίδης, ο παραγωγός από την Λάρισα κ. Γιώργος Νούλας και η γεωπόνος του κτήματος Μελίτος κ. Αθανασία Πασχαλή. Όπως δήλωσαν οι δύο τελευταίοι, η τιμή του αμυγδάλου γνωρίζει άνοδο τόσο ως άσπαστο όσο και σε μορφή ψίχας, ενώ τα δύο τελευταία χρόνια οι εισαγωγές από το εξωτερικό και κυρίως από Αμερική και Ισπανία έχουν μειωθεί αισθητά. Για παγετό που κατέστρεψε το μεγαλύτερο μέρος της περσινής παραγωγής έκαναν λόγο τόσο ο κ. Νούλας όσο και η κ. Πασχαλή με αποτέλεσμα να διατεθούν στην αγορά μικρές ποσότητες οι οποίες πουλήθηκαν σε υψηλή τιμή.

 

Στατιστικά στοιχεία

 

Σήµερα, το 35-50% των ελληνικών αμυγδάλων παράγεται στην Θεσσαλία στους νοµούς Λάρισας και Μαγνησίας, 26-35% στην Μακεδονία στους νοµούς Σερρών και Καβάλας και το υπόλοιπο διάσπαρτα στον ελλαδικό χώρο. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥπΑΑΤ η αμυγδαλιά στη χώρα μας το 2012 καλλιεργούνταν σε έκταση 135.000 στρέμματα και η παραγωγή αμυγδάλων ανήλθε σε 29.000 τόνους. Αντίστοιχα, οι εισαγωγές έφτασαν στους 6.000 τόνους, γεγονός που αποδεικνύει ότι υπάρχουν σημαντικά περιθώρια επέκτασης της καλλιέργειας. 

 

Οι δύο κυριότερες ποικιλίες που καλλιεργούνται στην Ελλάδα είναι:

 

1. Ferragnes: Είναι μία καλή και παραγωγική ποικιλία που δίνει αμύγδαλα που χρησιμοποιούνται ως ξηροί καρποί, επειδή έχουν μεγάλη περιεκτικότητα σε ψίχα. Είναι μία από τις κύριες ποικιλίες της Ελλάδος, με το 34% του αριθμού των δέντρων της αμυγδαλιάς που καλλιεργούνται στην Ελλάδα. Ανθίζει στις αρχές Μαρτίου. Τα αμύγδαλα ωριμάζουν από τα τέλη Αυγούστου. Είναι ανθεκτική ποικιλία στον μύκητα του κλαδοσπόριου και της μονίλια.

 

2. Texas: Ποικιλία ζωηρή ορθόκλαδη ανθεκτική στο κλαδοσπόριο και τη μονίλια. Είναι μία ποικιλία που χρησιμοποιείται για μεταποίηση, έχει καλή παραγωγικότητα, δίνει αμύγδαλα με μικρή ποσότητα ψίχας (45%) και παρουσιάζει αυξημένα ποσοστά καρπόπτωσης.

 

Τα αμύγδαλα αυτής της ποικιλίας είναι στρογγυλά. Το 54% των αμυγδαλιών της Ελλάδος προέρχονται από αυτή την ποικιλία.

 

Μεγάλο ενδιαφέρον για νέες φυτεύσεις

 

Όπως δηλώνει στον ΑγροΤύπο ο κ. Ευστάθιος Καλαϊτζίδης, ιδιοκτήτης φυτωρίου στην Πέλλα, «υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον για φύτευση αμυγδαλιών τα τελευταία χρόνια στη Θεσσαλία και στη Βόρεια Ελλάδα, λόγω της αύξησης της τιμής της ψίχας. Ασχολούμαι δέκα ολόκληρα χρόνια με τις αμυγδαλιές. Τα τελευταία έξι χρόνια αυξάνεται η τιμή παραγωγού κατά 10 – 15 λεπτά ανά έτος. Στη φύτευση πολλών αµυγδαλιών οδήγησε, καταρχάς, η χαµηλή παραγωγή στην Ελλάδα, µε αποτέλεσµα να αυξηθεί η τιµή του προϊόντος. Όταν ανεβαίνει η τιμή σε ένα προϊόν τότε αυξάνεται η ζήτηση για το πολλαπλασιαστικό υλικό. Εγώ εισάγω τα δενδρύλλια αμυγδαλιάς από Μεσογειακές χώρες.

 

Νέες φυτεύσεις γίνονται κυρίως σε ακαλλιέργητα χωράφια ή σε χωράφια που τα νοίκιαζαν οι ιδιοκτήτες τους. Τώρα που δεν συμφέρει να τα νοικιάζουν στρέφονται στην φύτευση αμυγδαλιών. Μιλάμε για άγονες εκτάσεις ως επί το πλείστον με υψηλό PH. Η αμυγδαλιά μπορεί να προσαρμοστεί σε αυτά τα εδάφη. Επίσης δεν έχει πρόβλημα με το υψόμετρο. Τα πολλαπλασιαστικά υλικά μπορούν να προσαρμοστούν από τα 200 – 700 μέτρα υψόμετρο. Μετά την φύτευση η παραγωγή ξεκινά από το τέταρτο μέχρι το έκτο έτος (εξαρτάται από την ποικιλία κ.α.).

 

Η ζήτηση είναι τεράστια στην αγορά. Οι βαλκανικές χώρες ζητάνε μεγάλες ποσότητες αμυγδάλου και δεν μπορούν να βρουν. Το 2015 είχαμε αύξηση πωλήσεων πολλαπλασιαστικού υλικού κατά 70%. Αν καταφέρουμε να αυξήσουμε τις ποσότητες που παράγουμε θα μπορέσουμε να εξάγουμε και να καλύψουμε τις ανάγκες αυτών των αγορών.

 

Αυτό που θα πρέπει να προσέξει ο ενδιαφερόμενος είναι να επιλέξει την σωστή ποικιλία. Οι ισπανικές ποικιλίες έχουν πολύ καλά αποτελέσματα. Αυτό συμβαίνει επειδή οι Ισπανοί έχουν αφιερώσει πολύ χρόνο για την έρευνα. Δηλαδή δημιουργούν μια ποικιλία στη συνέχεια την δίνουν για μαζικό πολλαπλασιασμό και την πουλάνε με πνευματικά δικαιώματα (50 λεπτά τα οποία εισπράττει αυτός που την ανακάλυψε). Το πρόβλημα με τους Έλληνες υποψήφιους παραγωγούς είναι ότι μεγάλο ποσοστό από αυτούς (περίπου 90%) που ξεκινούν την φύτευση αμυγδαλιών προτιμούν τις παλιές κυρίως αμερικάνικες και γαλλικές ποικιλίας λόγω της χαμηλής τιμής τους. Αυτές οι ποικιλίες έχουν πρόβλημα ακαρπίας και μειωμένης παραγωγής. Η ακαρπία ήταν ο βασικός λόγος που πριν δέκα έτη ξερίζωναν οι παραγωγοί τα δέντρα τους. Εκτιμώ ότι οι νέες ισπανικές ποικιλίες πρώιμης άνθισης και αυτογόνιμες είναι το μέλλον της καλλιέργειας. Μη αυτογόνιμη ποικιλία έχει τα τρία από τα πέντε χρόνια προβληματική ανθοφορία».

 

Πολύ καλές οι τιμές και οι προοπτικές, μεγάλες ζημιές στην περσινή παραγωγή λόγω καιρού

 

«Ακόμα είμαστε σε αναμονή σχετικά με το πώς θα εξελιχθεί η φετινή χρονιά», δήλωσε ο Λαρισαίος παραγωγός κ. Γιώργος Νούλας. Πέρσι η τιμή του άσπαστου αμυγδάλου είχε φτάσει ή και ξεπεράσει τα 4 ευρώ το κιλό, ειδικά στην ποικιλία Texas. Μιλάμε για ένα ευρώ πάνω σε σχέση με πέρσι. Υπήρξε ένα διάστημα μεγάλης ζήτησης όπου δώσαμε όλη μας την παραγωγή. Πρέπει πάντως να σας επισημάνω ότι ο παγετός κατέστρεψε σχεδόν το 90% της παραγωγής μας. Αυτά τα λίγα, πουλήθηκαν και σε καλή τιμή. Για την φετινή παραγωγή θα έχουμε εικομα από τον Απρίλη – Μάρτη. Στις 21 Ιουνίου, του Αγ. Κωνσταντίνου,  είμαστε σίγουροι ότι μένει πάνω στο δένδρο, μένει. Είχαμε πάγους και βροχοπτώσεις οι οποίες κατέστρεψαν το 90% της περσινής παραγωγής. Οι καλλιέργειές μου ανέρχονται σε 140 στρέμματα και υπολογίζω την ζημιά από την περσινή καταστροφή της παραγωγής σε 130.000 ευρώ. Σκεφθείτε πάντως ότι η καλλιέργεια αποδίδει γύρω στα 1000 – 1.200  ευρώ το στρέμμα και τα έξοδα υπολογίζονται σε 400 με 500 ευρώ, ανάλογα πόση προσωπική εργασία βάζεις, τι μηχανήματα έχεις και φυσικά πρέπει να υπολογίζεται και η αγορά των μηχανημάτων που πρέπει να αποσβεσθούν σε βάθος χρόνου. Η απόδοση είναι καλή ωστόσο πρέπει να συνυπολογίσουμε και τον παράγοντα της φορολογίας. Πάντως η αμυγδαλιά χρειάζεται ακόμα και 4 ή 6 χρόνια μέχρι να ξεκινήσει να αποδίδει το πρώτο εισόδημα στον παραγωγό. Ασχολούμαι εδώ και δεκατίες με το αμύγδαλο και η αλήθεια είναι ότι δεν μπορούσε κάποιος να βγάλει μεγάλο κέρδος. Αυτό όπως άλλαξε τα δύο τελευταία χρόνια όπου είχαμε άνοδο τιμής κατά 100% (από 2 σε 4 ευρώ).

 

«Η συγκομιδή πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο ωστόσο πρέπει να πούμε ότι υπήρξαν έντονα προβλήματα ειδικά σε πεδινές καλλιέργειες με βροχοπτώσεις και παγετό. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα την καταστροφή του 50 – 60% της παραγωγής», αναφέρει στον ΑγροΤύπο η κ. Αθανασία Πασχαλή γεωπόνος του αγροκτήματος «Μελίτος» που δραστηριοποιείται στην παραγωγή και επεξεργασία του αμυγδάλου . «Εκεί όπου υπήρχαν υψώματα τα δένδρα δεν επηρεάστηκαν. Κάποια χωράφια που είναι πιο ψηλά δεν είχαν κανένα πρόβλημα. Η τιμή της ψίχας στον παραγωγό έφτασε τα δέκα ευρώ το κιλό, υπερβολικά καλή τιμή. Βέβαια πρέπει να δούμε και τον παράγοντα του κατά πόσο μπορεί να διατεθεί αυτό το προϊόν σε αυτή την τιμή, πέρσι λόγω της χαμηλής παραγωγής το προϊόν ήταν λίγο και πουλήθηκε ωστόσο ερωτηματικό παραμένει εάν θα συμβεί το ίδιο με αυξημένη παραγωγή προς διάθεση. Οι ποικιλίες που καλλιεργούμε είναι η Texas και η Φυρανιά.

 

Σημαντική μείωση των εισαγωγών τα δύο τελευταία χρόνια

 

Όπως δήλωσαν στον ΑγροΤύπο , τόσο ο κ. Νούλας όσο και η κ. Πασχαλή  μας ανέφεραν ότι τα δύο τελευταία χρόνια σταμάτησαν οι εισαγωγές από Ισπανία και Αμερική με αποτέλεσμα να μην υπάρχει το ίδιος μεγάλος ανταγωνισμός για τα εγχώρια αμύγδαλα σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια. «Ωστόσο τελευταία  παρατηρήσαμε κάποιες εισαγωγές από  Βραζιλία, χωρίς βέβαια τα αμύγδαλα αυτά να μπορούν να συγκριθούν ποιοτικά με τα δικά μας», σχολίασε η κ. Πασχαλή. «Παλιότερα γίνονταν πάρα πολύ μεγάλες εισαγωγές αμυγδαλόψιχας από Αμερική και Ισπανία, κάτι που πλέον συμβαίνει σε πολύ περιορισμένη έκταση».